Peqqinnissaqarfimmi katsorsaasarnerup pitsanngorsarnissaa isumaqatigiissutigineqartoq
Nunatsinni napparsimasut danskit napparsimmaviini immikkut ittumik katsorsarneqarsinnaanerat aappaagumit ajornaannerulissaaq. Tamatuma saniatigut danskinik nakorsanik peqqinnissaqarfimmilu sulisunik allanik nunatta peqqinnissaqarfiini sulisussaqarnerunissaanik qulakkeerisumik nikerarsinnaasumik taartaasarnermut aaqqissuussisoqassaaq.
Peqqinnissamut Inuit Innarluutillillu pillugit Naalakkersuisup, Anna Wangenheimip (D) aamma danskit nunamut imminermut peqqinnissamullu ministeriata, Sophie Løhdep isumaqatigiissutaanni pilersaarutit pingaarnerit marluupput.
- Peqqinnissaqarfiup oqaluttuarisaanerani piffissami nutaanerusumi ajornartoorfimmiippugut, Danmarkimullu suleqatigiinnikkut atassuteqarnitsinnik pitsanngorsaanissarput pingaartissimavarput, Anna Wangenheim isumaqatigiissummik atsiornissaq sioqqullugu tusagassiortunik katersortitsinermi oqarpoq.
- Una pitsaasut kinguneqarluartussallu pillugit aallartisarnermi alloriarnermi siulliuvoq, taanna oqarpoq.
Suleqatigiinnerulernerup nunatsinni innuttaasut – aamma Danmarkiliarlutik katsorsartikkiartortut naligiinnerusumik katsorsarneqarsinnaalernissaat qulakkiissagaa oqariartuutigineqarpoq.
Kalaallit kræftimik napparsimasut tusagassiortunik katersortitsinermi erseqqissaatigineqarput.
- Napparsimasunik Danmarkimut katsorsariartortitsisarnersi ilissinnut ullumikkut aningaasartuutaangaatsiartarpoq, aningaasartuullu tamanna danskimit akileeqataaffigerusupparput, danskit nunamut imminermut peqqinnissamullu ministeriat, Sophie Løhde oqarpoq.
Nunatsinni peqqinnissaqarfimmi ajornartorsiutaasumut annerpaamut tassa atorfinitsitsinissamut sulisussaqartitsinissamullu pissutsinut tunngatillugu ”sinnerseraannermut aaqqiissut” annertunerusoq iluaqutaalluni nunatsinni sulisut ataavarnerusut patajaannerusullu qulakkeerneqassapput.
- Tassa imaappoq Danmarkimi napparsimmavinni aalajangersimasuni immikkoortortat kalaallit peqqinnissaqarfiat taartaasarnermut aalaakkaasumik aaqqiissuteqarfigineqarnissaat isumaqatigiissutigineqarpoq, taamaalilluni nakorsat eqimattat aalajangersimasut nikittaallutik Kalaallit Nunaanni atorfinni taartaalissallutik, Sophie Løhde itisiliivoq.
- Aaqqiissut taanna ullumikkut atuutereerpoq, kisianni annikinnerusumik, taanna oqarpoq.
Taartaasartunut aningaasartuutit annikinnerulissasut
Nunatsinni aningaasarnerup ilarujussuata aamma peqqinnissaqarfiup iluani aningaasaqarnerup ilungersuaneranut Danmarkimit nakorsanut peqqissaasunullu piffissap sivikitsup ingerlanerani atorfeqartartunut aningaasartuutit pissutaasut ilarujussuaraat.
Peqqinnissaqarfimmi sulisunut aningaasartuutit 2020-mit 2024-mut 60 procentimik qaffapput, tassanilu taartaasartunut aningaasartuutit annerpaallutik. Tamanna peqqinnissaq pillugu siunnersuisoqatigiit ukioq manna ukiumoortumik nalunaarutaanni allassimavoq.
Taartaasussarsiorfiit namminersortut aqqutigalugit atorfinitsitsisarneq aningaasartuutinut ilungersuatitsinerusoq, Anna Wangenheimip tusagassiortunik katersortitsinermi erseqqissaatigaa.
Sinnerseraannermulli aaqqiissut annertusisaq taassuma oqarnera naapertorlugu taartaasarfinnik akisuunik pinngitsuuisinnaannginnermik atuinnginnissamut iluaqutaassaaq.
- Nakorsat peqqinnissaqarfimmilu sulisut allat isumaqatigiissutit naapertorlugit maannga suliartortassapput, taamaalilluni aningaasaqarnitsinnut innarliinanilu kalaallit peqqinnissaqarfianni periarfissanut annikilliissanngillat, taanna tusagassiortunik katersortitsinermi oqarpoq, nangillunilu:
- Kisianni taartaasartoqarfinnut maannakkorpiaq unikaallatsitsinissaq aningaasartuutinillu 0-imiitsilernissaq ajornakusoortorujussuuvoq. Tamanna piviusorsiornerunngilaq, tamannalu napparsimasut isumannaatsuunissaannut sunniuteqarsinnaalluni.
Anna Wangenheimilli naalakkersuisut taartaasartoqarfinnut aningaasartuutinik annikilliiniarneq sulissuteqarisa ilutigisaanik danskit napparsimmaviinit sinnerseraannermut aaqqiissut annertusineqassasoq oqaatigaa.
1,6 milliarderit naammappat?
Danskit kalaallillu peqqinnissaqarfiisa akornanni suleqatigiinnissamut isumaqatigiissut naalakkersuisut danskillu naalakkersuisuisa septembarip 16-iani sinaakkutissatut isumaqatigiissuteqarnerata ilagaa.
Isumaqatigiissummi tassani Ittoqqortoormiini mittarfik, Qaqortumi umiarsualivik peqqinnissaqarfimmullu tapiissuteqarneq ilaatigut neriorsuutigineqarput.
Danmarkip aningaasanut inatsisimini 1,6 milliardit koruunit sinaakkutissatut isumaqatigiissummut ilaatigut atorneqartussat ukiunut sisamanut immikkoortippai.
Aningaasaliissutinit qanoq annertutigisoq nunatsinni peqqinnissaqarfimmut atorneqassanersoq, Sophie Løhde tusagassiortunik katersortitsinermi aperineqarpoq.
- Tamanna aningaasaqarnermut naalakkersuisutta akornanni inaarutaasumik isumaqatigiissutigineqassaaq, Sophie Løhde oqarpoq, taassumalu Danmarkimi aningaasanut inatsisissatut siunnersuut ullumikkut aamma saqqummiunneqartoq erseqqissaatigaa.
- Kisianni sinaakkutissatut isumaqatigiissummi 1,6 milliardit koruunillu agguaanneqarneranni peqqinnissaqarfiup annertuumik pingaarnertullu inissisimanissaa kissaatigineqarpoq, taanna oqarpoq.
Peqqinnissamut aamma Inuit Innarluutillit pillugit Naalakkersuisup aningaasat Ittoqqortoormiini mittarfimmut Qaqortumilu umiarsualivimmut aamma atorneqassagunik 1,6 milliardit koruunit naammattut oqaatigaa.
- Peqqinnissaqarfiup aningaasanut sinaakkutissami uani initungaatsiarnissaa Naalakkersuisunit isumaqatigiissutigineqartoq, Anna Wangenheimip oqaatigaa.
Aningaasat qanoq agguataarneqarnissaat peqqinnissaqarfiup missingersuusiornissaani Aningaasaqarnermut Akileraartarnermullu Naalakkersuisumit aamma Danmarkip aningaasaqarnermut naalakkersuisuanit piffissami aggersumi oqaluuserineqassasut, taassuma oqaatigaa.
