Jørgen Boassenip qinersinermi allanngortiterisoqarsimanerarlugu oqalunnera PET-ip ilumuunnginneraraa

Politiit isertortumik paasiniaasartuisa Jørgen Boassen assortorpaat, kalaallillu qinersinerannut ataatsimilluunniit akuliussimannginnerarlutik.

Allattoq Markus Valentin

januaarip 09-at 2026 15:12

Nutserisoq Medea Olsen

Jørgen Boassenip PET Inatsisartunut siorna qinersisoqarnerani allanngortiterisimanerarpaa, tamannali uppernarsaatissaqanngilaq.

PET-illu tamanna KNR-imut ilumuunngilluinnarnerarpa.

- PET-imit erseqqissumik oqaatigisinnaavarput, Kalaallit Nunaanni Inatsisartunut qinersinermut arlaatigut akuliussimanata, PET allakkatigut akissuteqarput.

- Naalagaaffeqatigiinnerup iluani kiffaanngissutsimut, tamat oqartussaaqataanerannut isumannaatsuunermullu navianartorsiortitsinerit pinaveersaartinnissaat, misissuiffiginissaat akiornissaallu PET-ip suliassaraa – tassanilu aamma Kalaallit Nunaanni sunniiniarnerit alapernaarsuinerillu akiorneqarnissaat.

Aamma atuarukJørgen Boassenip PET Inatsisartunut qinersinermi allanngorterisimaneraraa

PET-ip sulinini Kalaallit Nunaanni oqartussat qanimut suleqatiginerat ukiuni kingullerni nukittorsarlugulu najuunnerusimalersimasut, PET aamma allappoq.

Frank Jensen, PET-imi ingerlatsinermi 2007-imiit 2012-imut pisortaavoq. Danskit isertortumik paasiniaasartuisa qinersinermi peqquserluttoqarnissaa eqqarsaatigisimanngisaannarsimagaat, taanna oqarpoq.

- Isumaliutaannartulluunniit naamik, Frank Jensen oqarpoq.

Siornatigut atorfigisimasat suli atorfigisuugukku siunnersuullu taamaattoq pillugu saaffigineqarlutit, siunnersuut taamaattoq qanoq isummerfigineqassagaluarpa?

- Tupigusuttorujuussagaluarpunga. Taamatullu saaffiginnittoq allamik suliffissarsioqqussagaluarpara.

CIA aamma Amerikarmiut periaasiat

Kalaallit Nunaanni qinersinermi arlaannaatigulluunniit allanngortiterisoqarsimanissaa upernarsaatitaqanngilaq.

Amerikamiut isertortumik paasiniaasartuisa periutsit taamaattut atornissaannut ilimanaateqarnerusut, Frank Jensen oqaluttuarpoq.

- Pingaartumik CIA tassuuna danskit isertortumik paasiniaasartuinit allaanerupput. CIA-p oqaluttuarisaaneranni taakkua sunut tamanut akuliuttarput naalakkersuisunillu uppititseqataasarlutik.

Aamma atuarukTrump: Kalaallit Nunaata pigilernissaa eqqarsartaatsikkut pisariaqartitaavoq

Paasisinnaaviulli, kalaaleq eqqarsassappat, soorlu oqartutit, danskit isertortumik paasiniaasaartui qaqugumulluunniit paasiniaanngisaannassasut. Sooruna nunap ataatsip isertortumik paasiniaasartui nunanit allanit pitsaanerusartut ajornerusarlutilluunniit?

- Nunap naalakkersuisui qiviaraanni nunanullu allanut tunngasunut politikkiminni qanoq saassussiumatutiginersut qiviaraanni, isertortumik paasiniaasartutik sunik suliassittarneraat paasinarsisarpoq.

- Danmarkip nunanut allanut tunngasunut politikkia nunanut allanut sanilliullugu taama sakkortutigisimanngilaq. Amerikamiulli nunanut allanut tunngasunut politikkiat sakkortujuaannarpoq.

USA-p nunatsinnik aqutsilernissamik kissaataa

USA-p Kalaallit Nunaat pigissagaa isumaqarluni, Donald Trump 2024-mi decembarip 23-ani oqaaseqarpoq. Oqariartuut tamanna taassuminnga sulisuiniillu arlaleriarlugu uterneqarpoq.

Donald Trumpip ernera angajulleq, Donald Trump Jr. Nuummut januaarip arfineq-aappaani tikippoq, tamannalu nunarsuarmit nunarput ukkatarineqalerneranik kinguneqarpoq.

Præsidentinngortussap aningaasaqarneq sakkutuulersornerlu atorlugit Kalaallit Nunaat aqunniassanerlugu mattunnagu ulloq taanna oqaatigaa, aamma naak USA Danmarkilu tamarmik Natomi ilaasortaagaluartut USA-lu nunatsinni Sorsunnersuup Aappaanili sakkutooqarfeqaraluartoq.

Præsident Trumpip Kalaallit Nunaat tiguarniarneraa marsip 13-ianni aperineqarpoq. Taassumalu: - Taamaattoqarnissaa ilimagaara, akissutigaa.

Nuummiut USA-p nunatsinnik tiguserusunneranut akerliullutik marsip 15-ianni akerliussutsiminnik takutitsipput. Nunatta oqaluttuarisaanerani akerliussutsimik takutitsinerit annerpaartarigunarpaat.

Oqallittoqangaatsiarnerata aamma akerliussutsimik takutitsiniartoqarnerata kingunerisaanik Amerikamiut præsidentiata tullersortaata, J.D. Vancep nuliata Sisimiunut tikeraarnissamik pilersaarutini taamaatippai. Taarsiulluguli aappariit marsip 28-anni Pituffik Space Basemukarput, tassanilu tusagassiortunik katersortitsisoqarpoq.

The New York Timesip Amerikamiut kalaallinut USA-mut ilanngutsitsiniarnissamut - matumani pissaanermik sakkukitsumik aamma namminersortunut aningaasaliissuteqarnikkut soqutiginnitsitsiniarnissamut periusissiaat apriilip qulinganni saqqummiuppaa.

Amerikamiut præsidentiata isertortumik paasiniaasartut soorlu CIA-mi NSA-mi DIA-milu pisortat Kalaallit Nunaannut tunngatillugu paasissutissanik amerlanernik katerseqqusimavai Wall Street Journalip maajip arfernanni saqqummiuppaa. Tassani kalaallit USA-p anguniagaanut iluaqutaasinnaasut ataatsimut isigineqarsinnaalersinneqassasut ilaatigut peqqussutigineqarpoq. Tamanna pissutigalugu Amerikamiut Kalaallit Nunaannut kilitsissiatut suliaqarsinnaanera immikkut ilisimasallit nunallu arlallit pasivaat.

Angutit Amerikamiut atersineqanngitsut pingasut “akuliuteriaraluarsimasinnaasutut” aamma “sunniiniartutut” tusagaqarfinniit taaneqartut, PET-p DR-illu tusagaqarfii allat aggustip 27-anni uppernarsarpaat. Taakkua nunatta Danmarkillu akornanni eqqissiviilliortitsinissamik siunertaqartumik sulianik ujartuipput. Tamatuma saniatigut nunatta Danmarkimit avissaarnissaanut suliaqartussanik Amerikamiut nunatsinnik tiguaanissaannik ikiuussinnaasunik kalaallit aqqinik allattorsimaffeqarpoq.

USA-p Danmarkimut aallartitaatut toqqagaaqqammersoq Kenneth Howery, nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S) peqatigalugu Hans Egedep illuani tusagassiortunik decembarip arfineq-pingajuanni katersortitsivoq. Tassani oqarpoq: - Uagut (USA, aaqq.) kalaallit siunissaminnik namminneq aalajangiisinnaanerat ataqqivarput.

Præsidentip Louisianami guvernøri Jeff Landry Kalaallit Nunaannut immikkut aallartitassatut decembarip 22-anni toqqarpaa. Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunneqarnissaa anguniagaralugu, guvernørip nammineq oqaatigaa. Præsidentip Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunneqarnissaannik kissaateqarnini ulloq taanna oqaatigeqqippaa.

Donald Trump New York Timesimut 2026-mi januaarip arfineq-pingajuanni oqarpoq, Kalaallit Nunaata pigilernissaa 'eqqarsartaatsikkut iluatsilluassagaanni pisariaqartoq'. Kalaallit Nunaannik piginnittuuneq imaluunniit USA Natomi ilaasortaanissaa 'aalajangigassanngorsinnaasoq', oqaatigaattaaq.

Allisiguk

Partii nutaaq mianersoqqussutigigaa

USA-mi qinersinermi allanngortiterisoqarsimanerarlugu oqariartuutaa PET-imi pisortaasimasup taamaallaat maluginianngilaa.

Jørgen Boassenpartiimik nutaamik ulluni sapaatip-akunneriniluunniit tulliuttuni pilersitsiniarnerluni aalajangerumaarluni oqarpoq.

Partii taamaattoq USA-mit taakkualu isertortumik paasiniaasartuinit Kalaallit Nunaanni sunniiniarnermi atorneqarsinnaanerarlugit, Frank Jensenip mianersoqqussutigaa.

- USA partii nutaaq tapersersorniarlugu sunniiniarnermik angisuumik qularnanngitsumik ingerlatsissaaq.

Aamma atuarukAaja Chemnitzip innuttaasunut pilersaaruteqartikkusukkaa: - Ajornerpaamik pisoqarsinnaaneranut piareersassaagut

Jørgen Boassen piumaguni partiimik pilersitsinissamut demokratii tunngavigalugu pisinnaatitaasoq, PET-imi pisortaasimasup ilumoornerarpaa. Tamannalu Kalaallit Nunaanni oqartussaasunit PET-iminngaanniilluunniit akuliuffigineqassanngitsoq.

Frank Jensenili isumaqarpoq, Kalaallit Nunaanni oqartussaasut PET-ilu partiimik taamaattumik nakkutiginnilluartariaqartut.

- Isertortumik paasiniaasartunut maannakkut pisortaasuuguma tamanna misissussagaluarpara.

Partiinut tapiissutit pillugit inatsit naammanngitsoq

Inatsisartut siorna marsip aqqarnani qinersisoqarnissaanik nalunaaruteqarnertik sioqqutitsiarlugu, inatsisissaq nutaaq akuersissutigaat, tassani kinaassutsimik isertuussilluni nunanillu allaneersunit partiinut tapiissuteqartarneq inerteqqutigineqarluni.

Frank Jensenili isumaqarpoq inatsisit naammanngilluinnartoq. Inatsit avaqqukkuminarnerarpaa.

- Inatsit inunnut ataasiakkaanut atuutinngilaq. Maannakkut atorfilittaasut (USA-p naalakkersuisui) suna tamarmi niuerfissatut isigippassuk, aaqqissuussiffimmut tassunga, partiimut tapiissutaanngitsunik aningaasalersuisinnaanissaat takorloorneqarsinnaavoq.

Aamma atuarukKinaassutsimik isertuussisunit nunanillu allaniit tapiissuteqarneq inerteqqutaalersoq

Aningaasat eqqaassanngikkaanni, oqartussaasut aamma allamik nakkutiginnittussaasoraagit?

- USA-p isertortumik paasiniaasartutik saassussinermut atortarpaat. Unali partii nutaaq pilersinneqassappat, nunat tamalaat akornanni, kalaallit akornanni danskillu akornanni isumaqatissarsiortoqaratarsinnaanera isummanillu sunniiniartoqaratarsinnaanera aamma isiginiagassaapput.

Inatsit nutaaq nunanit allanit tapiissuteqarnissamut inerteqquteqartitsisoq

Partiit nunanit allanit imaluunniit kinaassutsiminnik isertuussisunit tapiissuteqarfigineqarsinnaanerat inerteqqutaassaaq.

Inerteqquteqarneq partiit immikkoortortaqarfiinut inuusuttaannullu aamma atuutissaaq.

Inatsit Folketingimut Inatsisartunullu ilaasortanut sinniisussanullu aamma atuuppoq, aamma Folketingimut Inatsisartunullu qinersinissamut sassartunut.

Partiit namminersortunit tapiissutit 200.000 koruuninit amerlanerunissaat inerteqqutaassaaq, imaluunniit ataasiakkaat tapiissuteqarnerat 20.000 koruuninit annerussanani.

Inummilli 1000 koruunit ataallugit tapiissuteqartoqarniaruni tamanna kinaassutsimik isertuussiffiusinnaassaaq. Inatsisissatut siunnersuut naapertorlugu tamanut saqqummiunneqarnani 1000 koruunit tikillugit tapiissuteqartoqarsinnaavoq.

Inatsisissap siullermeerneqarnerata kingorna allannguutissat arlaqarput, taamaalilluni inatsisip Danmarkimit partiimut tapiissuteqartoqarnissaa inerteqqutaatinngikkaa maanna erseqqissarneqarluni.

Partiit Danmarkimit tapiissutinut isiginnittaatsitik 2025-mi ukiakkut ataatsimiinnermi allanngortippaat. Taamaattumik partiinut tapiissutit Danmarkimeersut Savalimmiuneersullu inerteqqutaalernissaat pillugu inatsisissatut siunnersuut ataatsimiititaliamit maanna suliarineqarpoq. Inatsisissatut siunnersuut Inatsisartuni februaarip aqqarnganni 2026-mi oqallisigineqaqqissaaq.

Allisiguk

Illit isummat pingaartittaqaarput. Nutaarsiassaq pillugu isorisat nersualaarinerillu uani tikilluaqquagut.