Aningaasaqarnermut Siunnersuisoqatigiit: Politikerit nunatta karsiata sinneqartooruteqartarnissaq anguniartariaqarpaat
Nunatta karsia 2024-mi 2025-milu ajornartooqqavoq.
Tamanna pingaartumik marlunnik pissuteqarpoq. Politikerit Suila-tapinik atuutilersitsipput. Tamanna sinneqartooruteqarallarnermit aningaasalerneqarluni ataavartumik akileraarutikillisitsineruvoq.
Politikerit tamatuma saniatigut aningaasat ukiuni aningaasarsiorfiulluartuneersut akiliisinnaassuseqarnissamut ileqqaarutiginagit atorpaat.
Missingersuutinit ataatsimoortunit 10 procentit nalinginnaasumik ileqqaarutigineqakkajupput. Politikerit taamaaliornikkut aningaasaqarnerup ajorsiartulernerani aningaasanik atugassaqarsinnaasarlutik.
Aningaasalli ileqqaarutaasut atorneqareerput, aningaasanilli illikartitsisoqarani.
Pissutsit ullumikkut allaanerusut, Aningaasaqarnermut Siunnersuisoqatigiit siulittaasuata, Torben M. Andersenip oqaatigaa.
Politikerit 1 milliardit koruuninik maanna ileqqaagaqarsinnaasimapput.
- Ileqqaakkat appasippallaarsimapput. Tamanna eqqumaffigineqarpoq. Tamatuma saniatigut aningaasaqarnermut pitsanngortitsumik aalisarnermit Nunatta karsianut isertitaqarnerusoqarpoq, Torben M. Andersen oqarpoq.
Allannguinissarli tullinnguuppoq.
Aningaasaqarnermut Siunnersuisoqatigiimmi politikerit sinneqartooruteqarfiusussamik missingersuusiortuaannartussanngorlutik imminnut pinngitsaalisussanngorlutik missingersuutinut inatsimmik allannguinissaat siunnersuutigaat.
Ileqqaarutit ersinngitsut
Politikerit naalakkersuisoqarfinni assigiiaamik sipaaruteqarlutik missingersuusiorsimapput.
Tassa naalakkersuisoqarfinni ataasiakkaani missingersuutit ukiuni ingerlasuni akit qaffakkiartornerannut, tassa aningaasarsianut aningaasartuuteqaleriartornermut nioqqutissallu akitsoriartornerannut, naapertuuttumik maanna aningaasartaqaleriartortarput.
Missingersuutinulli qaffaaneq tamanna politikerit unitsinnialersaarpaat. Taamaalillutik aningaasassaqarnerulertarput, sipaarsinnaasaminnik atorsinnaasaminnilluunniit.
- Missingersuutit aalajangersimatikkutsigit pineqartut pitsaanerulaartumik iliuuseqarnissamik tassa suliaqarnerunissamut kimigiiserfigineqalaassapput, taamaalillutik suliassat taakkorpiaat suliarisinnaallugit, akikinnerulaartumilli, Torben M. Andersen oqarpoq.
- Tamanna naammassisaqarluarsinnaanermut qaffaanermik aamma taaneqarsinnaavoq.
Naalakkersuisut tamatumani minnerusumik missingersuuteqaratik aningaasat allani atugassanngortittarpaat. Taamaammat aningaasanut inatsisissatut siunnersuut aningaasanut inatsimmik alliartortutut taaneqartartuuvoq.
Tassa Naalakkersuisut missingersuutinut inatsimmi akuerineqartumi killissaq tikilluinnarlugu atortarpaat..
Tamannali allanartortaqanngilaq. Naalakkersuisunili nikerartuni nalinginnaasunngornikuvoq.
Aningaasaqarnermulli Siunnersuisoqatigiit politikerinut tamanna ilumut isumatusaarnerunersoq maanna eqqarsaatigeqqeqquaat.
Isumalluarluni missingersuusiat
Naalakkersuisut missingersuusioraangamik missingersuusiornermut inatsit malittussaasarpaat.
Inatsit naapertorlugu ukiut sisamat ataatsimut isigigaanni sinneqartooruteqarfiuppata, ukiut ingerlanerini amigartooruteqartoqarsinnaavoq.
Politikerit ukiunut marlunnut siullernut amigartooruteqarfiusunik missingersuusiukkajuttarput ukiunili kingullerni marlunni sinneqartooruteqarnissaq naatsorsuutigisarlugu. Aningaasaqarnermut Siunnersuisoqatigiit tamanna isumalluarluni missingersuusiornertut taagorpaat.
Missingersuusialli pituttuisuunngillat. Taamaattumik ukiumi tulliuttumi missingersuusioqqikkaangamik suleriaaseq uteqqinneqartarpoq.
Taamaattumik Aningaasaqarnermut Siunnersuisoqatigiit kalluaasaqattartumik sunniuteqartoqaqattaartutut pisoqarnera, tassa sinneqartoorutit naatsorsutaasut piviusunngunngitsoortarnerat maluginiarpaat. Sinneqartoorfiusussaagaluit taamaalillutik amigartoorfiulersarput.
Torben M. Andersenip oqarnera naapertorlugu tamanna ajornartorsiuterujussuunngilaq.
- Taamatulli ingerlaannartoqarpat ajornartorsiutaanerulissaaq, taanna oqarpoq.
Sinneqartooruteqarnissaq pillugu inatsit
Taassuma Aningaasaqarnermullu Siunnersuisoqatigiinni ilaasortat sinnerisa sinneqartoornissamik anguniagaqarnissap atuutsinneqalernissaa maanna siunnersuutigaat.
- Oqartoqarsinnaavoq Kalaallit Nunaat 80’ikkunni aningaasaqarnikkut ajornartoornerup kingorna, akiitsut akilersugassat amerlaneranni, taamaaliortoq. Oqaaserli taanna atorneqanngilaq.
Aningaasaqarniarneq naatsorsuutigisamit ajornerussappat sinneqartoornerup nunap karsiata amigartooruteqarnissaa ajornarnerulersissagaa, siunnersuisoqatigiit tunngavilersuutigaat.
Tamanna tamatuma saniatigut politikerit ukiut qulikkaat tulliuttut naaneranni ajornartoorfissanut katersaqarnissaannut periarfissiinerussasoraat.
Nunap karsia 2030-kkut naajartorneranniit ukiumut 400 aamma 500 millionit tungaannut amigartooruteqartarnissaat naatsorsuutaavoq. Utoqqaat amerlanerusut soraarninngortussaanerat pissutigalugu soraarnerussutisiassanut aningaasartuutit amerlanerulissammata sulisartullu ikinnerulissammata tamanna naatsorsuutigineqarpoq.
- Tamanna (Sinneqartooruteqarnissamut anguniagaqarneq, aaqq.) qaavatigut aningaasartuutaasussanut aningaasassaqartitsissaaq, Torben M. Andersen oqarpoq.
- Naak aaqqissuusseqqinnerit pisariaqaraluartut, isertitat aningaasartuutillu nikingassuteqalerrumaarneranut ungavarterutaasumik sunniuteqarluartumik aaqqissuusseqqissinnaanissamut angumersisinnaanissaq upperiuminaalliartuaalerpoq.
Anguniakkamik taamaattumik atuutsitsilernissamut politikkikkut piumassuseqartoqarsoraajuk?
- Tamanna politikkikkut oqallinnermik soorunami tunngaveqartariaqarpoq. Isumaqarpungali utoqqaliartortut amerliartornerat pisortat aningaasaqarnerannut ilungersunartorsiortitsinera, aamma qanilliartortillugu, paasisinnaalluarneqartoq.
- Taamaattumik tamanna eqqarsaatigineqartariaqarnera erseqqinnerulerpoq.
