Nunarsuaq tamakkerlugu ilinniartitsisut Kalaallit Nunaannut: Kisimiinngilasi
Nunarsuaq tamakkerlugu ilinniartitsisut 40-t missaanniittut Imaneq aqqusaarlugu marlunngornermi ingerlaaqatigiipput. Allagartarsuaq ima oqaasertalik nassarlugu: "Nunarsuarmi ilinniartitsisut Kalaallit Nunaat ataatsimoorfigaat".
Nuummut tikipput ilinniartitsissut ataatsimeersuarnerannut peqataajartorlutik, taaguuteqarluni Greenland Solidarity and Education Summit.
Inatsisartut ataatsimiittarfiata silataanut ingerlaaqatigiipput.
- Tassa maaniippugut ilinniartitsisut nunarsuaq tamakkerlugu kattuffiit assigiinngitsut maani katersuuppugut, takutikkusullugu Kalaallit Nunaat kisimiinngitsoq uagut nunarput tuniniagaanngitsoq aammalu ilinniartitsisut kattuffii ilinniartitsisullu ilaasorisavut nunarsuarmi sumiikkaluartulluunnit, tapersiillutik takutikkusuppaat ataatsimut suaaruteqarlutik, tassa Kalaallit Nunaat kalaallit pigigaat, IMAK-ip siulittaasua, Elna Thomsen Heilmann oqarpoq.
Ilinniartitsisut nunanit ukunannga aggersuupput: Mexico, USA, Canada, Island, Savalimmiut, Danmark, Sverige, Norge aamma Irland.
Kalaallit Nunaata ilinniartitsisuinit arlallit aamma peqataapput, ilaat qernertunik tujuululerlutik ima allassimasunik: 'Greenland is not for sale'.
Aalajangiisartut saallugit
Inatsisartut ataatsimiittarfiata saavannut tikiukkamik, isaariaata saanut unipput, ersaartaatigalutik suaartaatigalutik allagartarsualiatik takutillugit.
Kalaallit Nunaata politikkikkut siuttui Inatsisartunilu ilaasortat partiinit assigiinngitsuneersut kinguninngua anillallutik ilinniartitsisut tikilluaqquaat.
Politikerit ersartaapput, qungujulallutik ilinniartitsisutn nunarsuarmi tamanit takkuttut qutsavigaat.
- Tapersersuinissinnut qujanaq. Tamanna pingaartilluinnarparput. Kalaallit Nunaanni ulluni makkunani piffissat ilungersunartut aqqusaarpagut, Naalakkersuisut siulittaasuat, Jens-Frederik Nielsen (D), majuartarfinniit oqarpoq.
- Maaniinnersi kalaallinut tapersersuinermik ataqqinninnermillu takutitsineruvoq pitsaasoq. Maaniikkassi qujanaq. Pingaartilluinnarparput, siulittaasoq oqarpoq.
Ataatsimeersuarneq ataatsimoornermik ilinniartitsinermillu qitiutitsiffiusoq
Ilinniartitsisut ataatsimeersuarnerat Kalaallit Nunaata ilinniartitsisut peqatigiiffiannit, IMAK-mit, nunat tamalaat akornanni suliniaqatigiiffimmit aamma Education International-imit, nunanit 180-init ilinniartitsisut 33 millionit sinnerlugit sinniisuuffigineqartumik, aaqqissuunneqarpoq.
Ataatsimeersuarnermi Kalaallit Nunaata peqatigiilluarnissaa qitiutinneqarpoq, USA-p præsidentiata siorasaarinerata nalaani, ilinniartitsisullu nunatsinni atugaat pillugit oqaluuserineqarlutik.
- Tapersersuinissinnut qujanaq. Tamanna pingaartilluinnarparput. Kalaallit Nunaanni ulluni makkunani piffissat ilungersunartut aqqusaarpagut, Naalakkersuisut siulittaasuat, Jens-Frederik Nielsen (D), majuartarfinniit oqarpoq. Assi © : KNR/Isak Hüllert
Ataatsimeersuarnermi peqataasut pitsaaqutinik isumassarsianillu paarlaasseqatigiipput, Kalaallit Nunaannilu ilinniartitsisuuneq aamma oqaluuserineqarpoq, aamma maani nunami ilinniartitsisut atuartullu atugaat qanoq pitsanngorsarneqarsinnaanersut oqallisigineqarput.
– Ataatsimiinnitsinni ilisimasatsinnik isumassarsiatsinnillu paarlaasseqatigiippugut, tamannalu tamatsinnut assut isumaqarluartoqartipparput, ilinniartitsisullu peqatigiiffiisa allat IMAK tapersersorusuppaat.
Ilinniartitsisutut suliamik ataqqinninnerup atugassarititaasullu kivinnissaat anguniarlugu immitsinnut tapersersoqatigiippugut ikioqatigiillutalu, IMAK-ip siulittaasua, Elna Thomsen Heilmann oqarpoq.
David Edwards, nunarsuaq tamakkerlugu ilinniartitsisut kattuffissuata, Education International-ip, generalsekretæria oqarpoq, Kalaallit Nunaanni misigisatik tusaasatillu namminneq nunaminni innuttaasunut, meeqqanut inuusuttunullu tusarliukkumaaritik, taamaalilluni nunarsuup Kalaallit Nunaata inissisimanera ernummatigineqartullu paasineqarsinnaaniassammata.
Edwards aamma Heilmann ilinniartitsisut ataatsimeersuarneranni aaqqissuisuupput.
Heilmannilu nunarsuup ilaaniit IMAK-imut Kalaallit Nunaannullu tapersersuineq nuannaarutigalugu attortissutigalugulu oqaluttuarpoq:
- Isumalerujussuuvoq tapersersorneqarnerput. Aallaqqaammut soorlu paasiuminaallunilu eqqumiillunilu oqaasertaleruminaatsoq, kisianni massakkut soorlu takusinnaallugu qanoq isumaqartigisoq uagutsinnut tamatsinnut nunatsinni innuttaasunut, IMAK-ip siulittaasua oqarpoq.
Nunarsuaq tamakkerlugu tapersersorneqarneq
Inatsisartut ataatsimiittarfiata silataani arlaleriarluni oqalugiartoqarpoq.
Danskeq. Amerikamiu. Mexicomiu. Europamiu. Canadamiu.
Nikueriarluni megafonikkut oqalugiartut ilagaat Becky Pringle, USA-mi ilinniartitaanermut kattuffiup siulittaasua.
USA-mi ilinniartitsisut kattuffiisa annersaraat, ilinniartitsisullu 3 millionit sinniisoraat.
Pringle isummaminik siammarteriniartutut ilisimaneqarluartoq USA-mi Demokratit ataatsimeersuarneranni 2024-mi oqalugiarpoq.
USA-mi Pringle isummaminik siammarteriniartutut ilisimaneqarluartoq oqaatigisaminit akineqattaarluni oqalugiarmat politikerinit nuannarineqarpoq, qungujutsittarpaalu. Assi © : KNR/Isak Hüllert
- Nunatta præsidentiata sioorasaartaraasi nunamilu tamarmi ersiortitsisartoq nalunngilarput, taanna taama aallartippoq.
USA-mili innuttavut, ilinniartitsisuvut kattuffiillu ilissinnut tapersersuipput. Trumpip atorfilittaanit sioorasaarneqarneq qanoq misiginarnersoq nalunngilarput. Nipangersimaannassanngilagut. Uagut inuiaqatigullu pilluta nipangersimaannarnata iliuuseqassaagut ilissilu tapersersussavatsigit, taanna erseqqissaavoq, Amerikamiullu oqalugiartarnerattut call-and-responsemik taaneqartartumik aallartilluni:
- Kalaallit Nunaat tuniniarneqarpa? Taanna suaartarpoq.
NAAGGA! Ilinniartitsisut politikerillu akipput.
- Tusaanngilassi. Kalaallit Nunaat tuniniarneqarpa? Pringle aperaaq.
NAAGGA! Akeqqipput.
- Naggataaq. Kalaallit Nunaat tuniniarneqarpa?
NAAGGA! Akeqqipput.
- Peqqarniitsuliortoq una akiussavarsi oqarlusilu naamerluinnaq! Nunatta pisuussutai inuiannullu pingaarutillit attatiinnarniarpagut nunamilu maani nammineersinnaalernissaq sulissutigiuassavarput, Pringle oqarpoq.
- Maaniippunga oqarfigerusukkassi kisimiinngitsusi. Ullumikkut, aqagu naassaanngitsumillu tapersersuilluta najorpassi. Kalaallit Nunaata siunissaa kalaallit pigaat. Ataasioqatigiinnerput nukittuffigaarput. Nunami maaniinngikkaluaruttaluunniit tapersersuissaagut.
Akiuukkutta ajugaassaagut!, taanna nangilluni oqarpoq.
Akiuukkutta ajugaassaagut!, taanna oqaqqippoq imalu naggasiilluni:
- Kalaallit Nunaat, tapersersorpassi!
Politikerit qungujulaarlutillu ersaattaapput, Múte B. Egedellu torlulaartaat atorlugu ilinniartitsisut tunniusimanerat takkunnerallu pillugit qutsavigai.
Mikinernut taakkualu siunissaannut tunngassuteqartoq
Ilinniartitsisut Sverigemeersut, Canadameersut Mexicomeersullu, tamarmik Kalaallit Nunaannut inuinullu tapersersuinertik takutillugu, tamatuma kingorna oqalugiarput.
Aamma kalaallit meerartai, ilinniartitsisoq Canadamiu oqarpoq.
Pissutigalugu 'meeqqat aamma annilaangasaramik. Meeqqat kisimiinnginnerminnik ilisimanninnissaat pingaaruteqarpoq,' ilinniartitsisoq oqarpoq.
'Inuit nunarsuup sinneraneersut Trumpip iliuusaanut naaggaarnerat' paasissavaat, taanna oqarpoq, aamma 'Kalaallit Nunaat pissaaneqarneq pissutigiinnarlugu tiguaannarneqarsinnaanngitsoq'.
Jens-Frederik Nielsen oqalugiartut oqalugiareermata suaarpoq: 'Ilaqutariittut assilisitta', tamarmillu Inatsisartut ataatsimiittarfiata silataani majuartarfinni assiliseqatigiipput.
Assilineqareeramik ataatsikkut oqarput: 'Kalaallit Nunaat tuniniarneqanngilaq!', kingornalu qungujulaarlutik ilassioqatigiipput katerisimaarnertillu nangillugu.
Ataatsimoorlutik politikerit ilagalugit assilisipput, ilinniartitsisut Hotel Hans Egedemi ataatsimiinnertik nangissallugu ingerlalinnginnerminni. Assi © : KNR/Isak Hüllert
KNR-ip Becky Pringle Kalaallit Nunaanni misigisarisimasaanik oqalugiartoqareersoq apersorpaa.
- Nukittuujupput nunartillu illersorlugu. Suli naammassinngillat. Kiffaanngissuseqarnissaq namminerlu aalajangiisinnaatitaalernissaq sorsuutigaat, aamma nunami maani pisuussutit nunami maaniiginnarnissaat meeqqamilu ilinniartitaanissaannut atorneqarnissaat sorsuutigaat, kalaallit siunissaqarsinnaaniassammata.
Aammattaaq Kalaallit Nunaata illersornissaa sulianullu tunngasunik suliniaqartut tunngaviusumik pingaartitaannut atassuserpaa:
- Sulinermik inuussutissarsiuteqartut kattuffiattut taamaaliortarpugut. Nammaqatigiilluta tapersersoqatigiittarpugut.
Aammali Kalaallit Nunaata oqartussaassusia tikeraarnermini kisiat sammineqannginnera oqaluttuarissallugu pingaartippaa.
- Nunami maani oqartussaaneq oqaluuseriniaannarlugu maaniinngilagut aammali ilinniartitaaneq ilinniartitsisullu atugaat qanoq pitsanngorsarsinnaanerlugit oqaluuseriartorpagut. Ilinniartitsisartugut kattuffigullu nukittunerusariaqarput tamanna meerartatsinnit pinngitsoorneqarsinnaanngimmat, taanna oqarpoq.
