NIIK-ip inuit innarluutillit pisinnaatitaaffii pillugit suleqatigiissitaq nutaaq nersualaarutigigaa

Danmarkip nunattalu akornanni suleqatigiissitap nutaap inuit innarluutillit pisinnaatitaaffiisa qanoq nammassineqartarnerat misissussavaa.
Assi © : KNR
Allattoq Markus Valentin
septembarip 17-at 2026 07:34
Nutserisoq Connie Fontain

Naalakkersuisut inuit innarluutillit pillugit politikkertik Inatsisartuni sapaatip akunnerata tulliani saqqummiutissavaat.

Inatsisissatut siunnersuut 32-nik qupperneqarpoq oqaaseqaatinillu 110-nik qupperneqarluni.

Peqqissutsimut inuit innarluutillillu pillugit naalakkersuisoq, Anna Wangenheim (D) tamatuma peqatigisaanik inuit attaveqatigiiffiatigut allagaqarpoq.

Taassuma inuit innarluutillit pisinnaatitaaffiisa qulakkeernissaanut danskit naalagaaffiata suleqatiginissaanut pissutissaqarluartoq allappaa.

Nunatta Danmarkillu akornanni suleqatigiissitaq taama suliaqarluni aallartilluinnalerpoq.

Tamanna Nunatsinni Inuit Innarluutillit Kattuffiata (NIIK-ip) nuannaarutigaa.

- Naalakkersuisup Anna Wangenheimip Danmarkip Kalaallit Nunaatalu akornanni innarluutillit pillugit sukumiinerusumik suleqatigiilernissaannik nalunaarutaa NIIK-ip tapersersorpaa, kattuffik tusagassiuutinut nalunaarummi allappoq.

- Neriuppugut partiit tamaasa akimorlugit oqartussaqarfiillu akornanni sivisuumik pisussaaqatigiittumik suleqatigiittoqassasoq, inuiaqatigiillu nalinginnaat ingerlaavartumik peqataatinneqartassasut.

Naalagaaffiit Peqatigiit pillugit akisussaassuseqaqatigiinneq

Inuit innarluutillit pisinnaatitaaffiisa naammassineqartannginneri pinerluuteqarnermik, atornerluilernermik, piitsunngornermik, angerlarsimaffeerunnermillu kinguneqarsinnaapput, NIIK allappoq.

Kattuffik danskit naalagaaffiat naalakkersuisullu Naalagaaffiit Peqatigiinnut tunngatillugu akisussaassuseqaqatigiittut isumaqarpoq.

- Suliaq maanna aallartisarneqartoq pisariaqartinneqangaatsiarpoq. Oqartussat assigiinngitsut inuiaqatigiillu nalinginnaat suleqatigiittoqartariaqarpoq naalagaaffeqatigiinnerlu iluatsittariaqarluni, kattuffik allappoq.

NIIK-ip inuiaqatigiit suleqatigiissitap sulineranut peqataatinneqarnissaat tamatuma kingorna kaammattuutigaa.

- NIIK-imi immikkut ilisimasagut attaveqaqatigisartakkagullu suliniaqatigiiffinnut, Naalakkersuisunut partiinullu tamanut atorneqarsinnaasutut sassaappagut. Inuiaqatigiinni pissutsit suut pissusissamisoornersut suullu ingerlanerluttut ilisimasaqarfigaagut, taamaammallu manna tikillugu, siunissamilumi, ajornartorsiutit uparuartorsinnaallutigit.

Ajornartorsiutinik nalaataqartartut

Inuit innarluutillit danskit aaqqissuussaanerannit kalaallit aaqqissuussaanerannut nuutsinneqaraangamik inneqarnerat naleqqunneq ajortoq NIIK-ip tusagassiuutinut nalunaarummini allappaa.

- Angerlartinneqartut illoqarfinni ilisimasaqarfiginngilluinnakkaminnut inissinneqakkajupput neqeroorutissallu pitsaanerusaratik, NIIK allappoq.

Tamatuma saniatigut kattuffiup ajornartorsiutit arlallit inuit innarluutillit inuiaqatigiinni nalaattagaat saqqummiuppai.

Tamakku sulilernissamut, ilinnialernissamut inuiaqatigiinniluunniit sammisassanut tunngasuusinnaapput.

Kattuffiup inuit pisortaqarfiillu akornanni isummanik pigiliutiinnagaqartoqartartoq aamma oqaatigaa.

- Innarluutilippassuit annertoqisumik unammisassaqarput, namminnerlu piginnaatitaaffitik naliginnaanerpaat atuutsikkusullugit ilungersortariaqartarput.

Inatsisinut tunngasunik aamma ajornartorsiuteqartoqartartoq kattuffiup oqaatigaa. Maalaaruteqarnissamummi ilitsersuisoqannginnera nalaattarpaat.

- Innarluutillit amerlaqisut angerlarsimaffitik ilaquttatillu ungaseqalugit inissinneqartarput. Ilaqutariit amerlanerit inatsisit, piginnaatitaaffiit tamakkualu qanoq sunniuteqartarneri pillugit ilisimasaqarneq ajorput. 

- Tamakkua qanigisaallu isumasioqatissaminnik amigaateqakkajupput inatsisitigullu ikiorneqarsinnaasaratik. Susassaqarfinni aaqqissuussat isornartorsiornissaat maalaaruteqarfiginissaallu innarluutillit qanigisaasalu amerlanerit qunugisarpaat – pisortaniit ikiorserneqarnissartik pinngitsoorsinnaasannginnamikkit. Tamanna demokratii inuillu piginnaatitaaffiinut atatillugu ajornartorsiutaavoq, qununissamut pissutissaqarpat pissutissaqanngippalluunniit.