Danskit kommunianni ataasiinnaq kalaallisut atuartitsiffiusoq: Ministeri maanna qisuariarpoq

Danskit ilinniartitaanermut ministeriata kommunit, angajoqqaanut kalaaliusunut nammineq oqaaserisat atuartitsissutaasinnaanerisa periarfissaanerannik ilisimatitsinissamut pisussaaffiannik eqqaasinniarpai.
Magnus Heunickep kalaallisut atuartitsisarnerup naammannginnera qisuariarfigaa. Assi © : Liselotte Sabroe/Ritzau Scanpix
septembarip 17-at 2026 12:02
Nutserisoq Medea Olsen

Danskit kommuniisa angajoqqaat, kalaallit meerartaasa kalaallisut atuartinneqarsinnaanerat pillugu paasissutissiilluarfiginerusariaqarpaat.

Danmarkimi ilinniartitaanermut ministeri Magnus Heunicke (Socialdemokraterne), folketingimi ilaasortap Naaja H. Nathanielsenip (IA) meeqqat kalaallit Danmarkimiittut amerlanerusut namminneq oqaasiinik atuartinneqarnissaannut naalakkersuisut aaqqiissutissarsiorniarnersut apeqqutigimmagu, akissummini taama oqarpoq.

- Taamaattumik ministeriaqarfik nunami kommuninut tamanut allakkanik nassiusseqqullugu qinnuigaara, nammineq oqaaserisat atorlugit kalaallisut atuartitsisoqarsinnaaneranik paasissutissiisarnissamik pisussaaffeqarnerat taakkununnga erseqqissarniarlugu, aamma meeqqat aqqaneq-marluk amerlanerusulluunniit soqutiginnippata ilinniartitsisoqartassasoq, ministeri oqarpoq.

Kommunit meeqqat aqqaneq-marluk eqimattanngorlugit ataatsimut katersorneqarsinnaappata atuartitsinissamik aaqqissuussinissamut pisussaaffeqarput.

Taamaakkaluartoq Københavnip Kommunia kisimi meeqqanut inuusuttunullu kalaallisut ilinniartitsisarpoq, tamanna danskit isumalioqatigiissitaata Justitiap nalunaarusiaani atuarneqarsinnaavoq. 

OQAATSIT ILITSOQQUSSAT ATORLUGIT ATUARTITAANISSAMUT PISINNAATITAAFFIK

  • Meeqqanut angajoqqaamik aappaa EU-mi nunamit allameersuuppat imaluunniit Kalaallit Nunaanneersuuppat Savalimmiuneersuuppalluunniit oqaatsit ilitsoqqussatik atorlugit atuartitsinermik Danmarkimi kommunit pilersitsissallutik pisussaapput.
  • Meeqqat ikinnerpaamik aqqaneq-marluk atuartitsinermut peqataaniarlutik nalunaarsimappata, kommunit atuartitsinermik pilersitsissallutik piukkunnartumillu atuartitsisoqartitsissallutik pisussaapput.
  • Kommuni atuartitsinermik pilersitsisinnaanngikkuni kommunimut sanilerisaminut atuarnissamut innersuussissaaq, kommunimi tassani oqaatsit pineqartut atuartitsissutigineqarpata.
  • Kommunip pisussaaffigaa angajoqqaat meeqqamik oqaatsinik ilitsoqqussaminnik atuartinneqarnissaminnut pisinnaatitaaffeqarnerat pillugu ilisimatissallugit.
  • Naalagaaffiit Peqatigiit nunat inoqqaavisa pisinnaatitaaffii pillugit nalunaarutaat aamma ILO-isumaqatigiissut naapertorlugit naalagaaffiup Danmarkimi kalaallit meerartaannut kalaallit oqaasiinik kulturiannillu atuartitsinissamik qulakkeerinissaq siuarsaanissarlu pisussaaffigaa.
  • Naalagaaffiit Peqatigiit nunat inoqqaavisa pisinnaatitaaffii pillugit nalunaarutaanni immikkoortoq 14-imi inuit ataasiakkaat nunat inoqqaavineersut, pingaartumik meeqqat aamma inuiaqatigiiffimmi avataanni inuusut nammineq kulturerisartik pillugu namminerlu oqaatsitik atorlugit atuartinneqarnissasut ilaatigut allassimavoq.
  • ILO-mi isumaqatigiissummi meeqqat nunat inoqqaavineersut aamma naggueqatigiinneersut nammineq oqaatsitik imaluunniit eqimattaneerfimminni oqaatsit nalinginnaasumik atorneqarnerpaat atorlugit atuarlutillu allassinnaanissartik pisinnaatitaaffigaat allassimavoq. Tamatuma saniatigut nunat inoqqaavisa oqaasiisa pineqartut attanneqarnissaannut, ineriartortinneqarnissaanut atorneqarnissaanullu suliniuteqartoqassasoq allassimavoq.
  • Inuit nunat inoqqaajusut akuerisaapput. Kunngeqarfik Danmarkimi taakku kisimik nunat inoqqaajupput.
  • Københavns Kommune immikkut suliniummik 2025-mi aallartitsivoq, tassani kalaallisut atuartitsisoqarnissaanut ataasiinnarluunniit peqataanissamut nalunaarpat pilersitsisoqartussanngortitsivoq. Tamanna Modersmålsskolen i Københavnimi kalaallisut atuartitsisoqarsinnaanngorneranik kinguneqarpoq.    

Paasissutissarsiffik: Bekendtgørelse om folkeskolens modersmålsundervisning & FN’s Børnekonvention

Nalunaarusiaq Danmarkimi kalaallinik innuttaasunik kommuninilu sullissisunik apersuinernik ilaatigut tunngaveqarpoq.

Justitiap paasissutissiinera naapertorlugu, kommunit neqeroorummik paasissutissiilluartannginnerat atuartitsisoqartannginneranut ilaatigut pissutaavoq.

Kalaallit ilaqutariit nunap inoqqaavisut pisinnaatitaaffitik naammattumik ilisimanngikkaat, nalunaarusiami aamma erseqqissarneqarpoq.

IA-mi politikkerip<strong>&nbsp;</strong>kalaallisut atuartitsisoqarneq ajornera sammivaa.&nbsp; Assi © : Jens Dresling/Ritzau Scanpix

Taamaattumik Naaja H. Nathanielsenip ilinniartitaanermut ministeri, naalakkersuisut kommunit aaqqiissutissarsinissaannut ikiuukkusunnersut aperaa.

- Ministerip kommunit, kalaallisut nammineq oqaasilinnik atuartitsisoqartalerniassammat, aaqqiissutissarsiornerannik ikiorniarpai, taamaalillunilu kalaallit innuttaasut nunap inoqqaavitut pisinnaatitaaffiisa ataqqineqarnissaat qulakkeerneqarluni tamatumalu saniatigut kommunit ilungersuutigisassaat akuerineqarlutik?, Naaja H. Nathanielsen aperaaq.

IA-meersup Naalagaaffiit Peqatigiit nunat inoqqaavisa pisinnaatitaaffii pillugit nalunaarutaat aamma ILO-isumaqatigiissut innersuussutigai, tassani naalagaaffiup Danmarkimi kalaallinut meeqqanut kalaallit oqaasiinik kulturiannillu atuartitsinerup qulakkeernissaa siuarsarnissaalu pisussaaffigaa allassimavoq.

Naalakkersuisut kommunit paasissutissiinissaat kissaatigaat

Magnus Heunickep oqarnera naapertorlugu, danskit naalakkersuisuisa kalaallit pisinnaatitaaffii Danmarkimi ataqqineqarnissaat pingaartippaat.

- Meeqqat kalaallinik angajoqqaallit Kalaallit Nunaanni najugaqanngitsut namminneq oqaatsiminnik atuiuarsinnaanerat inuiaqatigiinnullu kalaallinut atassuteqartuarnissaat pingaaruteqartorujussuuvoq.

- Taamaattumik kommunit nammineq oqaatsit atorlugit kalaallisut atuartitsinermik neqerooruteqarneq pillugu paasissutissiineq ajorpata tamanna ajorpoq, ministeri allappoq.

Københavnip Kommuniata nunami kommunini kisiartaalluni kalaallisut ilinniartitsisarnera, kommunimi Meeqqanut Inuusuttunullu Ataatsimiititap peqataajumalluni nalunaartup ataasiinnaap, atuartitsinissamut eqimattaliornissamut naammattariaqarneranik siorna aalajangerneranik peqquteqarpoq.

Taamaalilluni kommunip aqqaneq-marlunnik peqataajumasumik nalunaartoqarsimasariaqarneranik piumasaqaat avaqquppaa.

Justitiap nalunaarusiaa naapertorlugu, Danmarkimi meeqqat 2.900-t kalaallisut tunuliaqutaqarput.

Kalaallit pisinnaatitaaffii danskit kommunianni naammattumik eqqumaffigineqannginnerat
nalunaarusiami aamma erseqqissarneqarpoq.

- Kalaallit immikkut pisinnaatitaaffeqarnerat ilisimaneqarpallaanngilaq, tamannalu maani Danmarkimi najugaqartugut pisinnaatitaaffiit taakku qulakkeerneqarnissaannut pisussaaffeqarpugut. Peqataatinneqarnissaannullu aamma pisussaaffeqarluta, Justitiami inatsisilerinermi pisortaq Mikele Schultz-Knudsen, KNR-mit siusinnerusukkut apersorneqarami taama oqarpoq.