Danskit naalakkersuisuinit arlalinnik utoqqatsertoqarsinnaassasoq

Danskit naalakkersuisuisa inatsisitigut ataataqanngitsunut aamma nunatsinnit qularnartumik tunngaveqartumik meeravissianngortinneqarsimasunut pisortatigoortumik utoqqatsertoqassanersoq aalajangiiffigissavaat.

Allattoq Ann-Sophie Greve Møller

juunip 07-at 2026 09:06

Nutserisoq Connie Fontain

Pisortatigoortumik utoqqatsertoqarnissaa ukiorpassuarni utaqqivaat.

Nunatsinni inatsisitigut ataataqanngitsut aamma kalaallit qularnartumik tunngaveqartumik meeravissianngortinneqarsimasut utoqqatserfigineqartussanngorsinnaapput.

Danskit naalakkersuisoqatigiivisa tunngavissaanni marlunngornermi saqqummiunneqartumi eqimattat taakku marluk pisortatigoortumik utoqqatserfigineqassanersut aalajangiiffigineqarumaartoq oqaatigaat.

Taakku pillugit immikkut ittumik 2026 naatinnagu paasissutissiisumik nalunaarusiortoqassaaq, danskillu naalakkersuisui taanna tunngavigalugu aalajangiissapput.

Meeravissianngortinneqarsimasut inatsisitigullu ataataqanngitsut danskit naalakkersuisuisa tunngavissaanni eqqaaneqartut

Danskit naalakkersuisuisa nunatsinnilu naalakkersuisut Kalaallit nunaata Danmarkillu akornanni atassuteqarnermi qulaajaaneq ingerlanneqartoq aaqqissuunniarpaat, taamaalilluni 2026-p naanerani inatsisitigut ataataqanngitsut meeravissianngortinneqarsimasullu pillugit immikkut ittumik nalunaarusiaqassalluni.
Danskit naalakkersuisuisa inatsisitigut ataataqanngitsut aamma meeravissianngortinneqarsimasut ersarissarneqarnissaat nassuerutigineqarnissaallu pisariaqartoq nassuerutigaat, pisortatigoortumillu utoqqatsertoqassanersoq aalajangiiffiginiarlugu.
Danskit naalakkersuisuisa nunatsinnilu naalakkersuisut oqaluttuarisaanermik tamakkiisumik qulaajaaneq pillugu malitseqartitsiniarput. Uanilu saammaateqatigiinnissamut isumalioqatigiissitamik pilersitsisoqarsinnaanera ilaatigut eqqaaneqarluni.
Naalakkersuisut aamma danskit naalakkersuisuisa oqaluttuarisaanermik qulaajaaneq maanna suliarineqartoq 2022-mi isumaqatigiissutigaat.

Allisiguk

'Inatsisitigut ataataqanngitsut' tassaapput inuit ataatami kinaanerannik inatsisitigut aalajangersaasinnaatitaanngitsut.

Meeqqat uersakkat anaanaasullu katisimanngitsut kinguaariinni arlalinni allatulli pisinnaatitaaffeqanngillat. Kalaallit Nunaanni inatsisip 1974-ip allanngortinneqarnerata siornatigut uersakkat ataataasussarsiorneqarneq ajorput.

Klaus Frederiksen, nammineq inatsisitigut ataataqanngitsuuvoq, taassumalu pisortatigoortumik utoqqatsertoqarnissaa ilungersuutigaa, taassumalu suliap politikkikkut maanna samminiarneqarnera nuannaarutigaa.

- Utoqqatsertoqarpat tamanna danskit naalagaaffiata assigiinngisitsiffiusimasugut nassuerutigissavaa. Danskimmi innuttaasut sinneri assigalugit danskisut innuttaassuseqaraluarpugut, taanna oqarpoq.

Inatsisitigut ataataqanngitsut pillugit oqaluttuarisaaneq nunatsinnit kissaateqartoqarnerata kingunerisaanik 2011-mi qulaajaanermi paasissutissiissutigineqareerput.

Suliaq sivisuumik kinguarsarneqarsorigaa

Margrete Johansen meeravissianngortinneqarsimasoq, danskit naalagaaffiannit taarsiiffigineqarnissamik piumasaqartoq mianersornerusumik qisuariaateqarpoq.

Taanna danskinit aappariinnit nunatsinni sulisimasunit Ilulissanit 1951-imi meeravissianngortinneqarpoq. Aappariit meeravissiartaarnermi kingorna Danmarkimut taassuma peroriartorfigisaanut nuupput. Taassuma oqaluttuassartaa KNR-imit siusinnerusukkut saqqummiunneqarpoq.

- Danskit naalakkersuisoqatigiivisa tunngavissaanni eqqaaneqarnerput nuannerpoq. Tamatuma iliuuseqarfigineqartariaqarneranik eqqarsaatiginnittoqarnera eqqissiallannarpoq, taanna oqarpoq.

Nunatsinnit 1950-ikkunni kingornalu meeravissianngortinneqarsimasut danskit naalakkersuisuinit ataatsimut 1 millionit koruuninik taarsiiffigineqarnissamik qinnuteqarneranit ukiut marlungajaat qaangiupput. Piumasaqaat juunip 21-anni nassiunneqarpoq.

Danskit naalakkersuisuisa piumasaqaat itigartitsissutigaat.

75-inik ukiullip, Margrete Johansenip pisortatigoortumik utoqqatsissuteqartoqarnissaa pingaarnerpaatinngilaa.

Taassumali aningaasatigut taarsiissuteqartoqarnissaa suli ilungersuutigaa.

- Tamanna kinguaannik Kalaallit Nunaannukartitsillunga oqaluttuarisaanerisa ilaannik takutitsisinnaanissannik periarfissiissaaq. Kingunerluutigisakkami kinguaariinnut arlalinnut ingerlaqqipput, taanna oqarpoq.

Tamatuma saniatigut naalakkersuisoqatigiit tunngavissaanni allassimasutulli meeravissianngortitsinerit misissuiffigineqaqqinnissaat eqqarsarnartoqartippaa.

Taassumami suliat eqqartuussivilersuussiniarnermi eqimattamit Ministeriuneqarfimmut ukiut marluk matuma missaata matuma siorna nassiunneqartumi uppernarsaasersugaalluarsorai.

- Suliamik sivisuumik kinguarsaaniarsarerpalaarput. Kisianni uumaannarniarpunga. Suliap naammassineqarnera misiginiarpara, Margrete Johansen.

Naalagaaffik eqqartuussivilersuunniaraat

Eqimattat inatsisitigut ataataqanngitsut danskit naalagaaffiat eqqartuussivimmut aamma sassartinniarpaat.

Inuit 26-t inuttut pisinnaatitaaffitik unioqqutinneqarsimanerarlugit Danmarkimit taarsiissuteqartoqarnissaa 2022-mi juunimi piumasaqaatigaat.

Aamma atuarukDanskit naalakkersuisortaavisa Kalaallit Nunaannik suleqateqarnerup pitsaanerulersinneqarnissaa neriorsuutigigaat

Danskit naalagaaffiata piumasaqaat itigartitsissutigaat, suliaq taamaammat eqqartuussivimmi maanna suliarineqartussanngorluni. Eqqartuussivimmi suliaq Østre Landsretimi oktobarip 28-anni suliarineqartussaavoq.

Arnat spiralilersuinermi suliameersut pisortatigoortumik siorna utoqqatserfigineqarput. Mette Frederiksen arnanut akuersissuteqanngitsunut spiralilersorneqarsimasunut Nuummi Katuami nalliuttorsiornertaqartumik Danmark sinnerlugu utoqqatsissuteqarpoq.

Arnat danskit naalagaaffiannit immikkut 300.000 koruuninik maanna taarsiissuteqarfigineqartussaapput.

Illit isummat pingaartittaqaarput. Nutaarsiassaq pillugu isorisat nersualaarinerillu uani tikilluaqquagut.