Ilisimatuut: Camp Century avatangiisinut ulorianarsinnaavoq

Pituffimmiit kangimut 204 kilometerinik Sermersuarmi Amerikarmiut sakkutooqarfiata qimatap Camp Centuryp, silap kianneruleriartorneranik mingutsitsinera avatangiisinut navianartorsiortitsilersinnaasoq, misissuinerup nutaap takutippaa.

Amerikarmiut sakkutooqarfitsik, Camp Century, 1967-imi matullugu qimakkamikku, imeq eqqagaq radioaktiviusoq, akoorutissat igitassallu allat qimatatik matoorussat qaqugorsuarmut saqqummertussaajunnaarsimanngilaat.

Tassami sakkutooqarfimmi eqqakkat silap kianneruleriartorneranik 2090-iutinnganu saqqummeralissasut, misissuinermi nutaami, atuagassiami Geophysical Research Lettersimi saqqummiunneqartumi, allaaserineqarpoq.

Aamma atuaruk Danskit ministeriat atomip nukinganut tunngasunut apeqqut googlerlugu akissuteqarsimanerarpaa

Qallunaat Nunaat USA-llu akornanni illersornissaq pillugu 1951-imi isumaqatigiissuteqareerneranni qaartartut igeriuttakkat 600-t tungaanut sermip iluani inissinnissaanik periarfissat misissorniarlugit Camp Century 1950-ikkunni pilersinneqarpoq. 

Sakkutooqarfik 1967-imi qimanneqarpoq. Tassanilu atomimik nukissiorfiup angallanneqarsinnaasup, Camp Centurymik  innaallagissiortuusup, reaktoria peerneqarpoq, allarpassuilli qimaannarneqarlutik, soorlu reaktorip nillusaataa radioakiviusoq.

Aamma atuaruk Nunanut allanut minsiteri: Camp Centurymi qinngornernik ulorianartunik mingutsitsisoqarsimanngilaq

Aamma Camp Century qalipanneqarsimasoq PCB-mik 5 procentimik akulimmik, qalipaat avatangiisinut navianartuvoq, qaratsakkut ajoquteqalersitsisinnaasoq.

Ilisimatuut kisitseriaatsit assigiinngitsut atorsimavaat, kisitseriaatsillu arllaat malillugu Camp Centuryp eqqaani sermeq ukioq 2090-p missanni milliartulissaaq, taavalu sermeq Camp Centurymi eqqakkanik poorsisoq aakkiartulissaaq, eqqakkallu imaanut sermillu qanittuanut kuugussaassallutik.  

Aamma atuaruk Dorisip sukumiinerusumik akineqarnissani kissaatigaa

Mingutsitaq sermip aakkiartorneranit qulaarneqassagaluarpat kikkut saliinissamut akisussaanersut nalornissutigineqarpoq. 

 

Isummersuutit



Nutaarsiassaateqarpit?

Nutaarsiassaateqarpit?

1717-imut SMS-erit, UNNIA allariarlugu kingornalu oqaluttuat allallugu.

Immersuivik atorlugu allaffigitigut knr.gl/1717

Emailikkulluunniit 1717@knr.gl

KNR TV: TekstTV-mi paasissutissat

TTV q 110 Ullut tamaasa nutaarsiassat

TTV q 400 Timmisartuutinissat
aallartussat tikitussallu

TTV q 300 Tv-kkut aallakaatitassat
tulleriiarnerat

TTV q 300 radiukkut allakaatitassat
tulleriiarnerat

...allarpassuillu!